Ammo Meksika va Braziliyalik talabgorlar sonida ham bu yil katta o’sish kuzatilgan

Vittenburg universiteti xalqaro talabalari ©Foto Matt Cline

AQSh universitetlariga magistratura va undan yuqori darajalar uchun o’qishga hujjat topshirayotgan xalqaro talabalar soni bu yil 9 foizga o’sgan. Bu o’tgan yilgi o’sishdan ikki foiz kam.

Xitoy, Meksika va Braziliya davlatlaridan kelgan hujjatlar sonida bu yil eng katta o’sish kuzatilgan.

Xalqaro talabalarni o’ziga eng ko’p jalb etayotgan soha injenerlik. Undan keyingi o’rinlarda fizika va geologiya fanlari turibdi. Tabiiy fanlarda o’zgarish yo’q. Ushbu raqamlar Oliy ta’lim dargohlari Kengashining yaqinda e’lon qilingan hisobotida keltiriladi.

AQShga eng ko’p talaba yuboradigan besh davlat Xitoy, Hindiston, Janubiy Koreya, Tayvan hamda Kanada hisoblanadi. Hisobotda ana shu besh davlat hamda Meksika va Braziliya qamrab olingan. So’nggi yillarda Meksika va Braziliyadan ham o’qishga hujjat topshirayotganlar soni oshgan.

Xitoydan o’qish uchun jo’natilayotgan hujjatlar soni bu yil 18 foizga o’sgan. Hindistonliklar soni esa bu yil ikki foizga ko’p. Janubiy Koreya va Tayvandan kelayotgan arizalar soni esa 1-2 foizga kamaygan.

Afrikadan kelayotgan arizalar soni ham besh foizga kamaygan bo’lsa, Yaqin Sharq va Yevropalik talabalar hujjatlari sonida ham o’sish kuzatilmoqda.

Oliy ta’lim dargohlari Kengashi prezidenti Debra Styuartning aytishica, hujjat jo’natayotgan talabalar soni hamda o’qishga qabul qilinayotgan haqiqiy talabalar soni orasida, albatta, katta farq bor.

“Unutmang, arizalar soni o’qishga kiruvchilar miqdorini belgilamaydi. AQSh oliy o’quv yurtlariga xorijdan kelayotgan arizalarning 47 foizi Xitoyga tegishli. Ammo ularning qabul qilinish darajasi ancha past”, deydi u.

Davomi »

Photo SUNY Canton

AQShga xorijdan eng ko’p talaba jo’natayotgan mamlakat bu Xitoy. Okeanortiga ta’lim uchun kelayotgan xitoyliklar soni yildan yilga o’sib bormoqda. Ammo AQSh ta’lim dargohlariga qabul bo’yicha mutaxassislarning aytishicha, xitoylik talabalar orasida hujjatlarni qalbakilashtirish va shu yo’l bilan oliy o’quv yurtlariga kirib olish holatlari ko’p uchraydi.

Kollejlarga qabul bo’yicha Milliy Assotsiatsiya tuzgan qo’mita rahbari Filip Balingerning aytishicha, AQShda tahsil oladigan xitoylik talabalarning aksariyati qabul uchun hujjatlarni tayyorlashda va esse yozishda pulli xizmatlardan foydalangan. Ushbu xizmatlarni taklif etuvchi shaxslar talabalar o’rniga anketalarni to’ldirib, bexato ingliz tilida esse ham yozib berishadi. Ular hatto talabalikka nomzod shaxslarning maktab baholarini ham o’zgartirib bermoqda, deydi Balinger.

AQSh oliy o’quv yurtlarida bu jarayonni qo’llab quvvatlab, xitoylik talabalarga qabul bo’yicha yordam bergan vositachilarni hatto rag’batlantiradiganlar ham bor, deydi mutaxassis. Chunki iqtisodiy qiyinchiliklar oqibatida qiynalib qolgan kollej va universitetlar o’qish uchun ko’proq pul to’laydigan xalqaro talabalarni qabul qilishdan manfaatdor.

“Ayrim o’quv dargohlari xitoylik talabalarni o’qishga joylab qo’ygan vositachilarga haq ham to’lashadi”, deydi Balinger.

Xitoyda iqtisodning gurkirab o’sishi natijasida oxirgi yillarda o’qish uchun farzandini xorijga jo’natayotgan oilalar soni oshib bormoqda. Kuzatuvchilar fikricha, iqtisodiy omil sabab ko’plab AQSh universitetlari o’qish uchun salohiyat darajasi past bo’lsa ham, ko’p pul to’laydigan xorijlik talabalarni qabul qilishga majbur bo’lmoqda.

Xorijlik talabalarni faqat puli uchun qabul qilish alal-oqibat universitetlardagi ta’lim sifatiga salbiy ta’sir ko’rsatadi, deydi Balinger. Balinger Sietldagi Vashington Universitetida qabul bo’yicha vitse-prezident yordamchisi. Uning aytishicha, soxta hujjatlar yoki boshqalar yordamida to’ldirilgan anketa orqali o’qishga kirish holati hindistonlik va janubiy koreyalik talabalar orasida ham yuqori.

Davomi »