Doimiy muddatga OVIR olish mumkinmi?

Posted February 12th, 2016 at 7:34 pm (UTC+0)
Leave a comment

OVIR-stikeri-e1358216257528

Savol: OVIR vizamning muddati tugaganiga 3 yildan oshdi. Turkiya fuqarosiga turmushga chiqqanman, hali Turkiya fuqaroligiga o’tmadim. Keyingi yil O’zbekistonga borish niyatimiz bor. Kirishda OVİR so’ramasliklarini bilaman, lekin chiqishda yana bu vizani olgan bo’lishim shartmi? Har safar borganda yangi OVIR olmasdan, uni bir marta doimiy muddatga olish mumkinmi?

Javob: O’zbekiston Respublikasining “O’zbekiston Respublikasi fuqaroligi to’g’risida”gi qonuni 6-moddasiga ko’ra, O’zbekiston Respublikasi fuqarosi bo’lgan erkak yoki ayolning chet el fuqarosi bilan yoxud fuqaroligi bo’lmagan shaxs bilan nikohdan o’tishi, shuningdek, bunday nikohning bekor qilinishi er yoki xotinining fuqaroligi o’zgarishiga sabab bo’lmaydi. Demak, Turkiya fuqarosiga turmushga chiqqan bo’lsangiz ham (agar o’z xohishingiz bilan O’zbekiston Respublikasi fuqaroligidan chiqishni so’rab murojaat qilmagan bo’lsangiz)  siz O’zbekiston Respublikasi fuqarosi hisoblanasiz. Bundan kelib chiqadiki, sizning O’zbekiston Respublikasidan chel elga chiqishingiz hamda O’zbekistonga qaytib kirishingiz kabi masalalarda O’zbekiston Respublikasi fuqarolariga qanday qoida qo’llanilsa, sizga nisbatan ham shunday qoidalar tatbiq etiladi.

O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “O’zbekiston Respublikasi fuqarolarining chel elga borishlari tartibi to’g’risida”gi 1995-yil 6-yanvardagi 8-sonli qaroriga 1-ilovaning II bo’lim, 1-bandiga ko’ra, chet elga bormoqchi bo’lgan O’zbekiston Respublikasi fuqarolari belgilangan tartibda anketa-arizani to’ldirgan va O’zbekiston Respublikasi pasportini taqdim etgan holda yashash joylari bo’yicha ichki ishlar organlariga murojaat qiladilar. Ichki ishlar organlari fuqarolarning anketa-arizasini 15 kunlik muddatda ko’rib chiqadilar va uning pasportiga chel elga vaqtinchalik borish uchun ikki yil davomida amal qiladigan ruxsat berish yozuvi stikeri (OVIR) ni yopishtiradilar. Read the rest of this entry »

Mansabdor shaxslarning xorijga chiqishini belgilovchi tartib sud hokimiyati mustaqilligiga rahna soladimi?

Posted December 22nd, 2015 at 8:28 pm (UTC+0)
Leave a comment

2014-yil 5-mart kuni O’zbekiston Respublikasi Prezidenti “Mansabdor shaxslarning xorijiy mamlakatlarga chiqish tartibini takomillashtirish choralari to’g’risida” Qaror qabul qildi. Mazkur qaror xorijiy mamlakatlarga xizmat safariga chiqmoqchi bo’lgan mansabdor shaxslar “maxsus kelishuv”dan keyingina safarga chiqishlari mumkinligini belgilaydi.

Ijro etuvchi hokimiyat tomonidan ishlab chiqilgan bu qoidalar mustaqil hokimiyat hisoblanuvchi qonun chiqaruvchi va sud tizimlari ishiga salbiy ta’sir qilishi mumkin. Quyida shunga oid ayrim mulohazalarimizni bayon etamiz.

Mansabdor shaxslarning xorijiy mamlakatlarga chiqishining yangi tartibi

Qarorga ko’ra, mansabdor shaxslar xorijiy mamlakatlarga xizmat safariga “maxsus kelishuv” asosidagina chiqishlari mumkin. Maxsus kelishuvdan o’tishi kerak bo’lgan mansabdor shaxslar ro’yxati uch guruhga bo’lingan. Mazkur ro’yxatlar qarorga ilova shaklida keltirilgan.

Birinchi Ilovada O’zbekiston Respublikasi Prezidenti bilan, ikkinchi Ilovada Vazirlar Mahkamasi bilan va uchinchi Ilovada Prezidenti devonining tegishli xizmatlari bilan maxsus kelishuvga ega bo’lishi talab qilinadigan mansabdor shaxslar ro’yxati keltirilgan.

Mansabdor shaxslar tomonidan xorijiy mamlakatlarga xizmat safariga chiqishning bunday tartibi “Davlat sirlarini saqlash to’g’risida”gi Qonun bilan asoslantiriladi. Mazkur qonunning 8-moddasida davlat siri yoki harbiy sirni tashkil etuvchi ma’lumotlar bilan ishlayotgan yoki ishlagan fuqaroning o’zi yozma ravishda bergan roziligi bilan maxfiylik muddati tugagunga qadar, lekin ko’pi bilan besh yilga huquqlari cheklanishi mumkin. Qonunda davlat siri tushunchasiga quyidagicha ta’rif berilgan:

“Davlat tomonidan qo’riqlanadigan va maxsus ro’yxatlar bilan chegaralab qo’yiladigan alohida ahamiyatli, mutlaqo maxfiy va maxfiy harbiy, siyosiy, iqtisodiy, ilmiy-texnikaviy va o’zga xil ma’lumotlar”.

Qonun davlat sirlarini uch kategoriyaga bo’ladi: davlat, harbiy va xizmat sirlari (mazkur sirlar ta’rifi uchun Qonunning 3-moddasiga murojaat qiling). Read the rest of this entry »

Xorijda besh yil yashagan shaxs fuqaroligini yo’qotadimi?

Posted October 10th, 2015 at 7:02 pm (UTC+0)
Leave a comment

UZB-Passport

Savol: Yaqinda odamlar orasida chet elga chiqib ketgan va 5 yil davomida O’zbekistonga biror marta kelmagan odamlarning fuqaroliklari olib qo’yilarmish degan gap tarqaldi. Albatta, bu gaplar asossiz mish-mish bo’lsa kerak deb o’ylayman. Lekin umuman olganda, uzoq vaqt chet elda yurgan fuqarolar uchun biror xavf bormi?

Javob: “O’zbekiston Respublikasi fuqaroligi to‘g’risida”gi Qonunining 21-moddasida fuqarolikni yo’qotish holatlari haqida yozilgan bo’lib, unga ko’ra, quyidagi hollarda O‘zbekiston Respublikasi fuqaroligi boy beriladi:

1) shaxs chet davlatda harbiy xizmatga, xavfsizlik xizmati idoralariga, politsiyaga, adliya idoralariga yoki davlat hokimiyati va boshqaruvining boshqa idoralariga ishga kirganligi natijasida;

2) agar chet elda doimiy yashovchi shaxs besh yil davomida uzrli sabablarsiz konsullik hisobiga turmagan bo‘lsa;

3) agar O‘zbekiston Respublikasi fuqaroligi yolg‘onligi shak-shubhasiz ma’lumotlar yoki soxta hujjatlarni taqdim etish natijasida olingan bo‘lsa.

Agar shaxs chet davlat foydasini ko‘zlab faoliyat yuritish yoki tinchlik va xavfsizlikka qarshi jinoyatlar sodir etish orqali jamiyat va davlat manfaatlariga jiddiy zarar etkazgan bo‘lsa ham O‘zbekiston Respublikasining fuqaroligi yo‘qotilishi mumkin.

Yuqoridagi holatlarda fuqarolik O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni bilan bekor qilinadi.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 1992-yil 20-noyabrdagi Farmoniga binoan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasining fuqaroligi bilan bog‘liq masalalarni ko‘rib chiqish tartibi to‘g‘risida Nizomning IV bo’limiga ko’ra, agar chet elda doimiy yashovchi shaxs 5 yil mobaynida uzrli sabablarsiz konsullik muassasalarida fuqarolik hisobidan o‘tmagan bo’lsa, konsullik muassasalari bu haqda Tashqi ishlar vazirligiga ma’lumot yuboradi. Tashqi ishlar vazirligi o‘z xulosasi bilan bu materiallarni ko‘rib chiqish uchun O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi fuqarolik masalalari Komissiyasiga yuboradi. Komissiya taqdim etilgan materiallarni ko‘rib chiqadi va O‘zbekiston Respublikasining Prezidenti qaror qabul qilishi uchun taklif kiritadi. Read the rest of this entry »

Rad etilgan OVIR vizasi ustidan qayerga shikoyat qilish mumkin?

Posted August 29th, 2015 at 7:11 pm (UTC+0)
Leave a comment

Savol: Shahar OVIRidan stiker olish to‘g‘risidagi arizamga rasman rad javobini oldim. Rasmiy javobda shunday yozilgan: «Tekshiruv yakuni bo‘yicha O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1995-yil 6-yanvar kunidagi 8-sonli qarori 3-bo‘limi talablariga asosan Sizning xorijiy davlatlarga chiqishingiz maqsadga muvofiq emasligi to’g’risida ma’lum qilamiz».

Sizlardan shu ish yuzasidan maslahat olmoqchi edim. OVIRdagi xodimlar bu qaror ustidan hech qayerga shikoyat qila olmasligim, sudga murojaatlarim ham natija bermasligini aytib, hafsalamni pir qilmoqchi bo‘ldilar.

Iltimos, menga yo‘l-yo‘riq ko‘rsatib, nima qilishim lozimligi borasida maslahat bersangiz.

Javob: Vazirlar Mahkamasining 1995-yil 6-yanvardagi 8-son qaroriga 1-ilova “O‘zbekiston Respublikasi fuqarolarining chet elga chiqishi va O‘zbekiston Respublikasi hududiga kirishi tartibi” bo’lib, uning III bo’limidan chet elga borish huquqiga qo’yilgan cheklovlar o’rin olgan.

Unga ko’ra, quyidagi sabablar chet elga borish huquqini cheklash uchun asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin:

Read the rest of this entry »

Oilani buzuvchiga qonuniy jazo bormi?

Posted June 11th, 2015 at 6:44 pm (UTC+0)
Leave a comment

Savol: Yaqinda singlimni unashtirgan edik. Unashtirishdan oldin bir yigitdan sovchilar kelgandi, singlimning noroziligi tufayli rozi bo’lmagandik. Endi esa u yigit singlim unashtirilgan kuyovga va oila a’zolariga telefon qilib, kurakda turmaydigan gap-so‘zlar, turli xil tuhmatlar va to‘yni qaytarish haqida do‘q-po‘pisa qilyapti. U ham yetmaganday, onamga telefon qilib holi joniga qo‘ymayapti. Aybdorga qanday jazo beriladi, sud bo‘lsa-yu suddan quruq chiqib ketsa, kimga murojaat qilishimiz kerak? Oila buzuvchiga qonuniy jazo bormi?

Javob: Shaxsga nisbatan tuhmat qilish ma’muriy huquqbuzarlik hamda jinoyat hisoblanadi. Ma’muriy Javobgarlik To’g’risidagi Kodeksning 40-moddasiga asosan, tuhmat, ya’ni bila turib yolg‘on, boshqa bir shaxsni sharmanda qiluvchi uydirmalarni tarqatish —

eng kam ish haqining yigirma baravaridan oltmish baravarigacha miqdorda jarima solishga sabab bo‘ladi.

Jinoyat kodeksining 139-moddasiga asosan esa, tuhmat qilish, ya’ni bila turib boshqa shaxsni sharmanda qiladigan uydirmalar tarqatish, shunday harakatlar uchun ma’muriy jazo qo‘llanilganidan keyin sodir etilgan bo‘lsa, —

eng kam oylik ish haqining ikki yuz baravarigacha miqdorda jarima yoki ikki yilgacha axloq tuzatish ishlari bilan jazolanadi.

Nashr qilish yoki boshqacha usulda ko‘paytirilgan matnda yoxud ommaviy axborot vositalari orqali tuhmat qilish —

eng kam oylik ish haqining ikki yuz baravaridan to‘rt yuz baravarigacha miqdorda jarima yoki ikki yildan uch yilgacha axloq tuzatish ishlari yoxud olti oygacha qamoq bilan jazolanadi. Read the rest of this entry »

Quyosh batareyalari uchun soliq to’lanadimi?

Posted April 2nd, 2015 at 11:07 am (UTC+0)
Leave a comment

© Wikipedia Commons

© Wikipedia Commons

Savol: Xonadonlarga o’rnatiladigan quyosh batareyalari uchun davlatga soliq to’lanadimi? Shunday bo’lsa, buning tartibi qanday?

Javob: O’zbekiston Respublikasi Soliq Kodeksida quyosh batareyalarini o’rnatganlik yoki undan foydalanganlik yoxud muqobil energiya turlarini o’rnatganlik yoki ulardan foydalanganlik uchun jismoniy shaxslarga ham, yuridik shaxslarga ham biron bir soliq turi belgilanmagan. Demak, O’zbekiston Respublikasida muqobil energiya manbalarini o’rnatganlik yoki ulardan foydalanganlik uchun soliq olinmaydi.

2013-yil 1-martda chiqarilgan O’zbekiston Respublikasi Prezidentining “Muqobil energiya manbalarini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to’g’risida” Farmoni 8-bandida 2013 -yilning I yarim yilligi davomida V

azirlar Mahkamasiga “Muqobil energiya manbalari to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni loyihasini tayyorlab taqdim etish vazifasi ko’tarilgan. Ushbu qonun loyihasi tayyorlandimi, yo’qmi, bundan xabarimiz yo’q. Ammo “Muqobil energiya manbalari to’g’risida”gi qonun hozirgi kunga qadar qabul qilinmagan. Demak, muqobil energiya manbalari bilan bog’liq munosabatlarni tartibga soluvchi qonun mavjud emas.

Read the rest of this entry »

Dafn etish uchun nafaqa kimlarga beriladi?

Posted February 26th, 2015 at 3:50 am (UTC+0)
Leave a comment

Savol: Mening otam yaqinda olamdan o’tdi. Ishxonada yaqin kishisi olamdan o’tsa beriladigan pulni menga berishmadi. Bu pul o’zi kimlarga, qanday holatda beriladi?

Javob: “Dafn etishga nafaqa tayinlash va to‘lash tartibi to‘g‘risida” Nizomga ko’ra, nafaqa marhumning eriga (xotiniga), ota-onasiga, farzandlariga va boshqa qarindoshlariga yoki marhumning qonuniy vakiliga, bunday shaxs bo‘lmagan taqdirda esa — dafnni amalga oshirish majburiyatini zimmasiga olgan boshqa shaxsga tayinlanadi va to‘lanadi.

Nafaqa:

a) davlat pensiyasi oluvchi pensioner;

b) davlat ijtimoiy nafaqasi oluvchi fuqaro;

v) xodim yoki uning qaramog‘idagi oila a’zosi;

g) bola hayotining birinchi haftasi mobaynida vafot etganda yoki o‘lik bola tug‘ilganda (perinatal o‘lim);

d) ish bilan band bo‘lgan yoki band bo‘lmagan shaxs, fuqarolarning ayrim toifalariga tegishli bo‘lgan shaxs yoki bola vafot etgan taqdirda tayinlanadi.

Read the rest of this entry »

Ish haqidan obuna uchun majburiy ushlab qolish qonuniymi?

Posted January 5th, 2015 at 7:20 pm (UTC+0)
Leave a comment

http://gdb.voanews.com/A92B037D-B935-4E09-BA94-54B6FC6623F1_mw1024_s_n.jpgSavol: Ishxonada har yili majburiy tarzda gazeta-jurnallarga obuna qildirib, ish haqimning 20-30 foizini ushlab qolishadi. Men obuna bo’lmasligimni aytsam ham bu hammaga majburiy deb obuna qilishadi. Har galgidek, bu safar ham menga obuna bo’lganligim to’g’risida biror hujjat berishgani yo’q, obuna bo’lgan jurnallardan esa darak ham yo’q. Majburiy obuna qonuniymi?

Javob: Mehnat kodeksining 164-moddasiga ko’ra, yozma rozilik yoki sud qarori bilangina xodimning mehnat haqidan ushlab qolish mumkin.

Demak, xodimning mehnat haqidan ushlab qolish uchun, masalan, obunaga ushlab qolish uchun xodimning roziligi talab etiladi. Buning ustiga ushbu rozilik yozma tarzda ifodalangan bo’lishi lozim. Agar ish beruvchi obuna barcha xodimlar uchun majburiyligini aytsa, undan buni tasdiqlovchi huquqiy hujjatni ko’rsatishni talab qilish lozim.

Qonunning yuqorida aytilgan bandidagi “sudning qaroriga asosan” degan qismi aliment to’lash, qarzdorlikni undirishga o’xshash ishlarga taalluqli.

Read the rest of this entry »

OVIR stikerini konsullik orqali olish mumkinmi?

Posted November 14th, 2014 at 5:50 pm (UTC+0)
1 comment

Chet elda yashovchi O’zbekiston Respublikasi fuqarolari  “O’zbekiston Respublikasining konsullik ustavi” 43-moddasi hamda “O‘zbekiston Respublikasi fuqarolarining chet elga chiqishi va O‘zbekiston Respublikasi hududiga kirishi Tartibi”ning II bo’limi 5, 6-bandlariga ko’ra, o’zlari yashab turgan mamlakatdagi O’zbekiston Respublikasi elchixonasi yoki konsulligi orqali O’zbekiston Respublikasidan chiqish vizalarini olishlari, ularning muddatini uzaytirishlari mumkin.

“O’zbekiston Respublikasining konsullik ustavi” 43-moddasida quyidagilar yozilgan:

“Konsul O‘zbekiston Respublikasiga kirish, O‘zbekiston Respublikasidan chiqib ketish va O‘zbekiston Respublikasi hududi orqali tranzit o‘tish uchun vizalar berish, ularning muddatini uzaytirish, ularni bekor qilish, shuningdek berilgan vizalarga o‘zgartishlar kiritish huquqiga ega”.

“O‘zbekiston Respublikasi fuqarolarining chet elga chiqishi va O‘zbekiston Respublikasi hududiga kirishi Tartibi” II bo’limida esa quyidagilar yozilgan:

“5. Chet elga vaqtincha yashashga ketgan (xizmat safariga, o‘qishga, kontrakt bo‘yicha ishlashga va shu kabilar) O‘zbekiston Respublikasi fuqarolari muayyan yoshga to‘lganligi hamda pasportida belgilar va vizalar qo‘yish uchun varaqlar tugaganligi, shuningdek chet elga borish uchun stikerni rasmiylashtirish munosabati bilan pasport almashtirilgan hollarda O‘zbekiston Respublikasining chet eldagi konsullik muassasalariga pasport berish va chet elga chiqish uchun stikerni rasmiylashtirish to‘g‘risida belgilangan shakldagi ariza bilan murojaat qiladilar. Fuqarolarning arizalari belgilangan tartibda konsullik muassasalari tomonidan rasmiylashtiriladi hamda pasport va stikerni rasmiylashtirish uchun O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi orqali Ichki ishlar vazirligiga jo‘natiladi. Rasmiylashtirilgan pasport egasiga berish uchun Tashqi ishlar vazirligi orqali O‘zbekiston Respublikasining tegishli konsullik muassasasiga yuboriladi. Pasportni rasmiylashtirishning to‘liq davriy muddati 30 ish kunidan oshmasligi kerak.

6. Vaqtincha yashash uchun chet elga ketgan, u erga oshkora kelgan va chet elda doimiy yashashga qaror qilgan O‘zbekiston Respublikasi fuqarolari doimiy yashashga ruxsatnomani rasmiylashtirish uchun belgilangan shakldagi hujjatlar bilan O‘zbekiston Respublikasining tegishli konsullik muassasasiga murojaat qiladilar”.

Konsullik muassasasi fuqarolarning chet elda doimiy yashash uchun qoldirish bo‘yicha hujjatlarini rasmiylashtiradi va masalani belgilangan tartibda kelishish uchun hujjatlarni Tashqi ishlar vazirligi orqali Ichki ishlar vazirligiga yuboradi. Chet eldagi vakolatxonada doimiy ro’yxatdan o’tilsa, 2 yillik OVIR emas, muddatsiz doimiy OVIR-ruxsatnoma stikeri beriladi.

O’qishga hujjat topshirish uchun biometrik pasport kerakmi?

Posted July 7th, 2014 at 3:05 pm (UTC+0)
1 comment

UZB-PassportO’zbekistonda fuqarolarning pasportlarini yangi biometrik pasportlarga almashtirish jarayoni davom etmoqda. Ayni paytda oliy o’quv yurtlari uchun arizalarni qabul qilish mavsumi boshlandi. Abiturient hujjat topshirish davomida yangi biometrik pasportga ega bo’lishi shartmi? Pasportini hali yangilamagan bo’lsa yoki yangilash uchun topshirib qo’ygan, ammo hali yangisini olishga ulgurmagan bo’lsa, o’qish uchun hujjat topshira oladimi? “Yuridik klinika” deb nomlanuvchi ruknimizning navbatdagi sonida “Tashabbus” huquqiy tashkiloti mutaxassisi Dilorom Abdullayeva shu savollarga javob beradi.

AUDIO:

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2011-yil 5-yanvardagi “O‘zbekiston Respublikasida pasport tizimini takomillashtirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Farmonining 2-bandiga asosan, O‘zbekiston Respublikasi fuqarosining amaldagi pasporti 2015-yil 31-dekabrgacha haqiqiy hisoblanadi.

Shu sababli, abiturientlar joriy yilda ham avvalgi ko‘rinishda berilgan pasportlar orqali hujjat topshira oladilar.

Read the rest of this entry »

Blog haqida

Yuridik klinika - "Amerika ovozi" saytining yuridik maslahatlar sahifasi. O'zbekiston qonunchiligi, xorijga chiqish-kelish, fuqarolik, immigratsiya kabi mavzularda huquqiy savollaringiz bo'lsa, ularni bizga uzbek@voanews.com elektron pochta manzili orqali yo'llashingiz mumkin.
Savollaringizga malakali huquqshunoslar javob beradi.
Ushbu blog fuqarolar huquqiy savodxonligini oshirish bilan shug'ullanuvchi "Tashabbus" nodavlat tashkiloti bilan hamkorlikda tashkil etilgan.

Taqvim

February 2016
M T W T F S S
« Dec    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
29